Vijvers van Oud-Heverlee -- Heverleebos en Meerdaalwoud -- Neerijse Grote Bron -- Doode Bemde en Kliniekvijvers -- Sint-Agatha-Rode Grootbroek -- Rodebos en Laanvallei -- Leemplateau -- Trektelposten -- Dorenveld
Klik hier om naar de waarnemingen van dit gebied te gaan.
De abdijsite is 40 ha groot en vormt het noordelijk deel van een ruitvormige open ruimte van ongeveer 100 ha, midden in een verstedelijkt gebied aan de rand van Leuven. Vooral voor de studenten onder de natuurliefhebbers is de Abdij van 't Park een uitgelezen plek om tussendoor op adem te komen. De site is in vergelijking met de gebieden van de Dijlevallei misschien het zwakker broertje, maar is toch uitzonderlijk te noemen door de grote afwisseling en aanwezigheid van enkele zeldzame dier- en plantensoorten op een zeer korte afstand van de Leuvense binnenstad.
|
| © Natuurpunt Leuven |
Aansluitend op de site van de Abdij van 't Park ligt nog een 50ha grote open ruimte die de zuidelijke rand vormt van de Molenbeekvallei (Petrusberg, hoogtevershil +20 m). Dit gebiedje bestaat uit voornamelijk akkers en de terreinen van het Albertuscollege.
De Abdij van 't Park en het aanliggende akkergebied liggen omsloten door verskeersaders en stedelijke ontwikkelingen ten zuidoosten van Leuven. In het noordelijke deel vormen de spoorweg Leuven-Waver en de Hogesnelheidslijn een driehoek waarin de Abdij gevangen ligt. De Geldenaakse baan en de expresweg (Meerdaalboslaan) maken de cirkel rond aan de zuidelijk grenzen. Rond deze randen liggen het stadskerkhof en de Philipssite (NW), de wijken Park (W) en Spaanse Kroon (NO) en het industrieterrein Haasrode (Z). Enkel de smalle vallei van de Molenbeek (O) en het Parkveld (W) dat in verbinding staat met het Militair domein van Heverlee en binnenkort omgevormd zal worden tot woonzone met ingerichte groenzone, vormen nog verbindingen met de rest van de open ruimten.
Bezoekers die met de auto komen nemen best de hoofdingang van de abdij aan de Geldenaaksebaan (baan Parkpoort-Industriezone Haasrode). Deze ingang bevindt zich net ten zuiden van de spoorwegbrug. Er is een kleine parkeerplaats (5-tal plaatsen) net voor de toegangspoort. Ruimere parkeerplaats (20 staanplaatsen) is op dit moment voorzien op het binnenplein van de abdij. Hiervoor gaat men de hoofdpoort binnen en vervolgt men de dreef door onder twee andere poorten te rijden. Vanaf hier kan men de hele site te voet bezoeken. Er is een grote (gecontesteerde) parking gepland net ten westen van de vijvers, met toegang achter de hoofdpoort (100 auto's).
|
| © Johan Nysten |
De bewoners van Spaanse Kroon kunnen de site van Abdij van Park bereiken via zowel een brug en een tunnel voor voetgangers en fietsers over/onder de hogesnelheidslijn. De Petrusberg is bereikbaar via de Abdijstraat (Park) die een verbinding maakt tussen de wijken Park en Spaanse Kroon via de Duivelsweg en een tunnel onder de spoorweg. De vijvers zelf zijn te bekijken vanaf de westelijke, zuidelijke en oostelijke dijk. De noordelijke dijk en de tussendijken zijn niet toegankelijk. De westelijke en zuidelijke dijk zijn enkel toegankelijk voor voetgangers via de dreef, met toegang aan de noordwesthoek van de meest westelijke vijver (tussen poort 2 en 3) en via de zuidoosthoek van de meest oostelijke vijver. Deze laatste ingang geeft, via een breed fietspad langs de spoorwegberm, aansluiting op de open ruimte zowel ten noorden als ten zuiden van de vijvers.
Soorten die het jaar rond worden gezien aan en rond de vijvers zijn Fuut, Dodaars, Aalscholver, Blauwe reiger, Knobbelzwaan, Canadese gans, Nijlgans, Wilde eend, Meerkoet, Waterhoen, Waterral, Grote bonte specht, Groene specht, Boomkruiper, Holenduif, Ijsvogel en Grote gele kwikstaart (voornamelijk langs de Molenbeek). Van de Aalscholver werd éénmaal een onvolbracht broedgeval opgetekend op het eilandje in de meest westelijke vijver, een plaats waar altijd wel pleisterende Aalscholvers worden gezien.
De Abdij van 't Park was de plek waar in 2002 voor het eerst sinds de jaren '70 in het Dijleland de Wouwaap kon worden waargenomen tijdens het broedseizoen. Deze soort was jaarlijks aanwezig tot en met 2007. Het is niet uitgesloten dat deze soort in de komende jaren hier opnieuw opduikt.
|
| © Marc Van Meeuwen |
Tijdens het winterhalfjaar zijn er naast bescheiden aantallen van Kuifeend, Tafeleend, Wintertaling en Krakeend, relatief hoge aantallen Slobeenden aanwezig (200-tal). Kuifeend en Tafeleend komen vaak ook tot broeden in dit gebied, soms ook Krakeend. Andere eendensoorten worden in mindere mate gezien. Andere wintergasten zijn Rietgors, Witgatje en soms Baardmannetje. Tijdens de winter zijn de vijvers ook een voorverzamelplaats voor meeuwen. Dit zijn bijna uitsluitend Kokmeeuwen, maar soms ook eens Stormmeeuwen en eenmalig zelfs een Pontische meeuw. Zwartkopmeeuw werd ook al eens waargenomen, maar dan in de zomer.
De gebouwen van de Abdij bieden onderdak aan Torenvalk, Kauwen, Witte kwikstaart en Zwarte roodstaart. Eenmaal ook een territorium Gekraagde roodstaart.
Een omweg langs de akkergebieden kan soms ook de moeite waard zijn. Langs de Duivelsweg kan men tijdens het broedseizoen Geelgors en Grasmus horen en in een iets verder verleden was hier zelfs een koppeltje Kwartelkoning aanwezig. Tijdens de trek heeft men hier kans op Tapuit, Roodborsttapuit en Paapje (paardenwei). Andere opmerkelijke waarnemingen die hier werden opgetekend zijn o.a. Spotvogel, Smelleken en Kwartel. In het noordelijke deel werd al eens een pleisterende Ooievaar ontdekt (youtube filmpje).
|
| © Frederik Lerouge |
Aan de rand van de site heeft de omgeving van de Tivolistraat een aantal opmerkelijke soorten. Langs de spoorwegberm komen zowel Muurhagedis (eerste ontdekte populatie in Vlaanderen), Blauwvleugelsprinkhaan, Behaard Lieveheersbeestje, als Klein vliegend hert voor.
Voor ongewervelden is de hele zuidwest gerichte rand langs de hogesnelheidslijn interessant. Naast een uitgelezen plek voor verschillende algemene soorten sprinkhanen en dagvlinders werd hier al meermaals Spaanse Vlag waargenomen en werd er in 2008 een populatie ontdekt van het regionaal zeldzaam Bruin blauwtje.
De abdij biedt onderdak en foerageergebied aan enkele soorten vleermuizen (Dwergvleermuis, Watervleermuis, Laatvlieger).
Meer achtergrondinformatie over de site: www.parkabdij.be met o.a. een virtueel bezoek aan de historische abdijgebouwen
Tekst: Bart Creemers
Laatste wijziging: 13-10-2008
*Voor de volledigheid moet hier vermeld worden dat het zeker niet uitgesloten is dat het hier ging om ontsnapte kooivogels. Doch, duidelijke tekenen van gevangenschap zoals pootringen, gewiekte vleugels of versleten verenkleed waren niet te zien.